What is Allianoi?
Localization & History | Localization & History |
|
|
|
| Written by Administrator | |
| Salı, 18 Mart 2008 | |
 İzmir İli, Bergama İlçesi sınırları içinde, Bergama-İvrindi karayolunun 18. km'sinde, Bergama'nın kuzeydoğusunda, Yortanlı Barajı gölet alanının tam ortasında, Paşa Ilıcası Mevkii’nde yer almaktadır. 1998 yılından bu yana da Paşa Ilıcası merkez olmak üzere baraj gölet alanı içinde kalan alanda kurtarma kazı çalışmaları devam etmektedir. Baraj Gövdesi ve çevre ile bağlantısını sağlayacak yol yapım çalışmaları devam etmektedir. Proje aynen uygulandığı takdirde, baraja su toplanmaya başlandığı gün Allianoi tamamen su altında kalacaktır. Yağış rejimi ve bitki örtüsü ile bağlantılı olarak yaklaşık 40-60 yıl arasında ömrü olduğu düşünülen barajın gölet alanında bu süre zarfında alüvyon birikecek. Ve Allianoi yaklaşık 12- 15 m.’lik alüvyon dolgu altında kalacaktır. Antik yazarlardan P.Aelius Aristides’in Hieroi Logoi adlı eserinde (III.1 ) Allianoi anılmaktadır. Bu antik kaynak haricinde henüz, antik yazarlarda veya epigrafik buluntularda, Allianoi hakkında başka bilgiye ulaşılamamıştır.
Prehistorik Dönem: Allianoi’un batısında orman arazisinde yapılan kazı çalışmaları sırasında, ETÇ II’ye ait bir adet Yortan kabı ele geçmiştir. Çakmak Tepe eteklerinde ise çok sayıda çakmak taşı eser saptanmıştır. Bunun haricinde dolgu toprak içerisinden iki adet taş balta ele geçmiştir. Tüm bunlara dayanılarak Allianoi ve yakın çevresinde prehistorik bir yerleşim olduğu düşünülmektedir. Helenistik Dönem: Bu dönemde sıcak sudan dolayı küçük bir termal merkezi olduğu sanılmaktadır. Sıcak sudan bu dönemden itibaren yararlanılıyordu. Helenistik Çağ’a ait sadece birkaç arkeolojik ve nümizmatik eser ele geçmiş olmasına rağmen Allianoi merkez yerleşiminde Helenistik mimariye rastlanılmamıştır. Roma Dönemi: Allianoi’da, Roma İmparatorluk Dönemi’nde (İ.S. II. yüzyıl) kült merkezinde, Anadolu’nun pek çok merkezinde ve Pergamon’daki Asklepieionda olduğu gibi büyük bir bayındırlık faaliyeti yaşanmıştır. Kült merkezinde mevcut binaların büyük bir kısmı bu döneme aittir. Ilıcanın yanı sıra, köprüler, caddeler, sokaklar, insulalar, geçiş yapısı, propylon, ve nympheum bu dönemde planlanır. Bizans Dönemi: Allianoi’da yoğun yerleşimin görüldüğü dönemdir. Ancak Pergamon’da olduğu gibi sosyo-ekonomik açıdan son derece zayıf bir dönem yaşanmıştır. Kült merkezinde yaşamaya başlayan Bizanslılar, Roma Çağı’na ait heykeltıraşlık eserlerini ve mimarlık kalıntılarını tahrip edip,devşirme malzeme olarak kullanmaya başlamışlardır. Roma Çağı’na ait, stoaların ve ana caddelerin tabanları kullanılmak suretiyle, yeni basit mekanlar yapılmıştır. Allianoi’un en önemli yapısı olan ılıcanın ve nympheumlar da ihtiyaçlara uygun küçük değişiklikler yapılarak kullanılmaya devam etmiştir. Bazilikal planda büyük bir kilise inşa edilmiştir. Yerleşmenin içinde ve yakın çevresinde de şapeller yapılmış, ayrıca bu dönemde metal, seramik ve cam atölyelerini kurulmuştur. Osmanlı Dönemi: Osmanlı döneminde Paşa Ilıcası, Aydın Salnameleri’nde geçmektedir. Ancak yoğun bir şekilde kullanılmamıştır. Çünkü kazılar sırasında Osmanlı dönemine ait birkaç sikkenin dışında iz yoktur. 20. yy’ın başında bölge Kaymakamı Kemal Bey tarafından Ilıca ele alınmış ve büyük havuzun bulunduğu yerin kısmen yeniden kullanıma açılmasını sağlamıştır. Ancak ılıcanın batısında Roma köprüsünün, Osmanlı döneminden 1979 yılına kadar Bergama-İvrindi arasında kullanıldığı anlaşılmaktadır. Günümüz: 20. yüzyılın başında kısmen temizlenmiş ancak sonra yeniden gelen sel nedeniyle, 1950’li yıllara kadar atık durumda, ılıcanın olduğu kısım, atıl durumda kullanıldığı anlaşılıyor. 1992 yılında, Bölge Karayolları Müdürlüğü tarafından mevcut ve hallen kullanılan Roma Köprüsü, kurul kararı olmaksızın ihale ile kısmen deforme edilerek yeni bir köprü inşa edilmiştir. Aynı yıl Ilıcanın restorasyonu İzmir Valisi tarafından İl Özel İdaresi aracılığı ile ihaleye verilmiştir. Bir yıl süren restorasyon işlemleri sırasında yine kurul kararı olmaksızın ılıcanın içi deforme edilerek üzerine modern bir bina yapılmıştır. Bu tarihten itibaren işletmeye verilmiştir, Şubat 1998’de yaşanan ağır bir sel taşkını ile tesis yeniden kullanılamaz duruma getirmiştir. Çayın güneyinde ise özel şahıslara ait olan arazide tarım yapılmıştır. Bu onarımlarda ilave edilen modern binaların büyük bir bölümü 2003 yılı çalışmaları sırasında kaldırılmış ve antik ılıca mekanları ortaya çıkarılmaya başlanmıştır.
Daha Ayrıntı Bilgi İçin Allianoi Hakkında Kaynakça:
MÜLLER, H., "Allianoi. Zur Identifizierung eines antiken Kurbades im Hinterland von YARAŞ, A. "Bergama'da İkinci Antik Sağlık Merkezi: Allianoi", Aylık Kültür, Sanat ve YARAŞ, A., "1998 Yortanlı Barajı Kurtarma Kazısı", Bergama Belleten 9, 1999 :44-49. YARAŞ, A. "Yortanlı (Bergama) Baraj Havzasındaki Tarihsel Miras", Zeugma Yalnız Değil ! YARAŞ, A. "1998-1999 Yortanlı Barajı Kurtarma Kazısı", XI. Müze Çalışmaları ve Kurtarma YARAŞ, A. "Su ile Gelen Sağlık, Su İçinde Yok Olan Kültür! Allianoi", Toplumsal Tarih 85, YARAŞ, A., "Tanrıçanın Hüznü Allianoi", Atlas 97, Nisan 2001; 48-66. YARAŞ, A. "2000 Yılı Allianoi Kazısı", XXIII. Kazı Sonuçları Toplantısı (KST), (25-30 YARAŞ, A., "Allianoi" Arkeoatlas I , 2002; 148-149. YARAŞ, A. "İzmir’de Yeni Bir Ören Yeri: Allianoi", İzmir Kent Kültürü Dergisi, Şubat, YARAŞ, A. "2001 Allianoi Kazısı", XXIV. KST, (27-30 Mayıs 2002 Ankara), 2003; 373-384. YARAŞ, A., Bakırçay Havzasında Asklepios Kültü ve Paşa Ilıcası (Allianoi ?) Kült Merkezi YARAŞ, A. "Allianoi Geç Antik Çağ Seramik Fırınları", Uluslararası Eskişehir Pişmiş YARAŞ, A. "2002 Yılı Allianoi Kazısı", XXV. KST, (26-31 Mayıs 2003 Ankara), 2. Cilt, 2004; YARAŞ, A. "Allianoi Nymphesi", 60.Yaşında Fahri Işık’a Armağan Anadolu’da Doğdu, YARAŞ, A. "Allianoi", Dergi, TÜRSAB 245, Ağustos 2004, 22-28. YARAŞ, A., "Das Projekt der Rettungsausgrabung von Allianoi", Historisch-Archaeologicher YARAŞ, A., "Allianoi Kurtarma Kazısı-2004", Türk Eskiçağ Bilimleri Enstitüsü Haberler, YARAŞ, A., - BAYKAN, D., "2003 Yılı Allianoi Kazısı", XXVI. KST, (26-31 Mayıs 2004 YARAŞ, A., "Allianoi: Chronique des Fouilles de 2004", Anatolia, Antiqua XIII (2005), 365- YARAŞ, A. "Barajlardaki Kurtarma Kazıları ve Allianoi İkilemi", Arkeoloji ve Sanat Dergisi YARAŞ, A. "Allianoi", İlgi, Yaz 2005, sayı 110, 12-19. YARAŞ, A. “Türkiye’de Kurtarma Kazılarına Bir Örnek; Allianoi” İdol Arkeoloji ve YARAŞ, A., "Allianoi Bergama’nın Turizm Geleceği’dir", İzmir Ticaret Borsası Dergisi, 2005 YARAŞ, A., “Allianoi” TÜBA-AR Türkiye Bilimler Akademisi Arkeoloji Dergisi 8, 196-199. YARAŞ, A., "Die Therme Allianoi", AA 2004, 2005 ; 71-74. YARAŞ, A., “Baraj Allianoi’yi Yutacak!...” Toplumsal Tarih 135, 2005, 12-13. YARAŞ, A., “Koruma(ma) Politikasında Allianoi” Mimarlık Kültür ve Sanat Dergisi Yapı YARAŞ, A., "Allianoi", Byzas3, 2006 ; 19-36. YARAŞ, A., "Allianoi: Chronique des Fouilles de 2005", Anatolia Antiqua, Eski Anadolu YARAŞ, A.,"2004 Yılı Allianoi Kazısı", XXVII. KST, (30 Mayıs -3 Haziran 2005 Antalya), II. YARAŞ, A., "Allianoi Yok Oluyor", Da Diyalog Avrasya 20, 2006 ; 68-72. YARAŞ, A., "Son Buluntuların Işığında : Allianoi", IX. Türk Tıp Tarihi Kongresi Bildirileri, YARAŞ, A.,"Allianoi Kazısı ve Son Gelişmeler", Türk Eskiçağ Bilimleri Enstitüsü Haberler, YARAŞ, A., "Batı Anadolu’da Yeni Bir Tıp Merkezi, Allianoi", 31. Uluslar arası Grup YARAŞ, A., "Wasser in der Heiltherme von Allianoi", Cura Aquarum in Ephesos XII YARAŞ, A.- ERTEN, E., "Allianoi und Zwei Neue Inschriften über dem Kült von Asklepios", YARAŞ, A., "2005 Yılı Allianoi Kazısı", XXVIII. KST (29 Mayıs-3 Haziran 2006 Çanakkale) BAŞGELEN, N., "Allianoi’un Kaderi Bilim Kurulu’nun Gündeminde, Koruma ve Bilim Etiği
Allianoi is located to the northeast of the Administritive district of Bergama (ancient Pergamon) in İzmir, on the 18th kilometer of the Bergama-İvrindi Motorway, right in the midst of the Yortanlı Dam Reservoir Area, at the Paşa Ilıcası (Pasha’s Baths) Location. Since 1998 salvage excavations continue in the area within the Dam Reservoir taking Paşa Ilıcası as the center point. The roads to connect the Dam with its vicinity are still under construction. If the project is realized as it is, the day the dam starts to collect water, Allianoi will totally be inundated. Taking into account the avarage rainfall and the vegetation in the area, the life of the dam is provisioned as 40-60 years. Meanwhile silting will form in the reservoir area and Allianoi will be under 12- 15 m.s of silt. Allianoi is mentioned by an ancient author named P. Aelius Aristides, in his book Hieroi Logoi (III.1). To our knowledge, except of this ancient source, in no other ancient source or epigraphical find is a mention of Allianoi. Prehistoric Period: During the excavations conductedin the forest area to the west of Allianoi, a Yortan vessel (EBA II period) was unearthed. On the hills of Çakmak Tepe (Flint Hill) many flintstones were found during surveys. Other than these, two stone axes were also found from the earth fill. With all this material in hand, it is predicted that there was a prehistoric settlement at or nearby Allianoi. Hellenistic Period: Because of the hot spring, there must have been a thermal bath complex at this period as well, but at a smaller scale. No architectural material was found in Allianoi belonging to this period and only a few archaeological and numismatic pieces. Roman Period: In the Roman Imperial Period (2 nd c. AD), just like in many centers of Asia Minor and the Asklepieion in Pergamon, the number of public works increased in this cult center as well. Many of the edifices erected at the settlement today are from this period. Besides the thermal baths, the bridges, the streets, insulae, the Connection Building, propylon and the nympheum were all planned and built during this period. Byzantine Period: At this period Allianoi was densely populated. Yet like in Pergamon city, the socioeconomical situation of this city was very poor. The people who lived at this Period destroyed the sculptures and knocked down and reused the architectural elements of the Roman Period. Using the paved streets of the stoas and main streets of the Roman times, they have built simpler dwellings. The most important buildings of Allianoi, namely the thermal baths and the nympheum, were used after some minor alterations. A big basilical planned church was built in the east and chapels were built in and nearby the settlement. Metal, ceramic and glass workshops were all started at this period. Ottoman Period: The settlement was named as Paşa Ilıcası (The Thermal Baths of the Pasha) in the Ottoman Period. It is mentioned in the yearbooks of Aydın, but has not been used intensively. There are no traces from this period except of a few pieces of coins. At the beginning of the 20 th century, the governor of the region, Kemal Bey, helped in re-functioning the Bath Complex, and the big pool section was in use once more. From the Ottoman times until 1979, the Roman Bridge on the west of the settlement was used to connect Bergama and İvrindi. Present Day: The Bath Complex was partially washed clean of the silting inside at the beginning of the century. Yet after continuous flooding only the hot spring section was functioning in the 1950’s. In 1992, the Roman Bridge still in use was re-constructed by contract with some destortions by the Directorate of Highways (Karayolları Bölge Müdürlüğü), with no judgement of the Committee for Preservation. The same year, the restoration work of the Complex was put out to tender by the Special City Administration of the İzmir Governor’s Office (İzmir İl Özel İdaresi) . During the one-year restoration, again without a judgement of the Committee for Preservation, the inside of the Bath Complex was deformed and a modern building was constructed over it. The complex started to operate soon, but after a heavy flooding in February 1998, it could no longer be used. The owner of the private territory to the south of the Creek started cultivating his land and added some small structures here. As they were demolished in the 2003 excavation season the parts of the Bath Complex beneath them started to come to light. Bibliography for Further Information on Allianoi: Yaraş (2004) A. YARAŞ, "Allianoi", Dergi TÜRSAB, Ağustos 2004, >245, s.22-28Yaraş (1999), A. YARAŞ, "Bergama'da İkinci Antik Sağlık Merkezi: Allianoi",Aylık Kültür, Sanat ve Mimarlık Dergisi Yapı 217, Aralık, s.35-37. Yaraş (1999), A. YARAŞ, "1998 Yortanlı Barajı Kurtarma Kazısı", Bergama Belleten 9, s. 44-50. Yaraş (2000), A. YARAŞ, "Yortanlı (Bergama) Baraj Havzasındaki Tarihsel Miras", Zeugma Yalnız Değil ! Türkiye'de Barajlar ve Kültürel Miras, İstanbul, s.109-115. Yaraş (2000), A. YARAŞ, "1998-1999 Yortanlı Barajı Kurtarma Kazısı", XI. Müze Çalışmaları ve Kurtarma Kazıları Sempozyumu (24-26.04.2000 Denizli) Ankara, s.105-118. Yaraş (2001), A. YARAŞ, "Su ile Gelen Sağlık, Su İçinde Yok Olan Kültür! Allianoi", Toplumsal Tarih 85, Ocak, s.26-29. Yaraş (2001), A. YARAŞ, "Tanrıçanın Hüznü Allianoi", Atlas 97,Nisan, s.48-66. Yaraş (2001), A. YARAŞ, "2000 Yılı Allianoi Kazısı", XXIII. Uluslararası Kazı Sonuçları Toplantısı, (25-30 Mayıs 2001 Ankara), I. Cilt, s.463-478. Yaraş (2002), A. YARAŞ, "İzmir’de Yeni Bir Ören Yeri: Allianoi", İzmir Kent Kültürü Dergisi, Şubat, Sayı 5, s.165-170. Yaraş (2002), A. YARAŞ, "Allianoi " ArkeoatlasSayı 1, s.148-149. Yaraş (2002), A.YARAŞ, "2001 Allianoi Kazısı", XXIV. Uluslararası Kazı Sonuçları Toplantısı, (27-30 Mayıs 2001 Ankara), s.373-384. Yaraş (2003), A. YARAŞ, "Allianoi Geç Antik Çağ Seramik Fırınları", 3. Uluslararası Eskişehir Pişmiş Toprak Sempozyumu, (16-30 Haziran 2003 Eskişehir), s. 404-410. Yaraş (2003), A. YARAŞ, "2002 Yılı Allianoi Kazısı", XXV. Uluslararası Kazı Sonuçları Toplantısı, (26-31 Mayıs 2002 Ankara), 2. Cilt, s.217-228. Yaraş (2004), A. YARAŞ, "Allianoi Nymphesi", 60.Yaşında Fahri Işık’a Armağan Anadolu’da Doğdu, Festschrift für Fahri Işık zum 60. Geburstag, İstanbul, s. 803-815. Yaraş (2004), A. YARAŞ, "Die Koca Koru Tepe-Nekropole-Nekropole bei Bergama", Festschrift für Wolfgang Radt, (Baskıda). Yaraş (2004), A. YARAŞ, "Allianoi Ilıcası", Ankara Üniversitesi III. Ulusal Arkeoloji Araştırmalar Sempozyumu, Anatolia, 29 Nisan-1 Mayıs 2004, (Baskıda). Yaraş (2004), A. YARAŞ, "Yeni Bir Sağlık Merkezi Allianoi", Arkeoatlas , 2004, (Baskıda) Yaraş-Baykan (2004), A. YARAŞ - D. BAYKAN, "2003 Allianoi Kazısı", XXVI. Uluslararası Kazı Sonuçları Toplantısı, (26-31 Mayıs 2002 Konya), (Baskıda).
|
|
| Last Updated ( Perşembe, 27 Mart 2008 ) |
